W zeszłym roku w Polsce zarejestrowanych było ponad 80 tys. samochodów elektrycznych, a rynek dopiero się rozpędza. Wielu budujących zastanawia się, jak ładować elektryka blisko domu i czy opłaca się zbudować ładowarkę samochodu elektrycznego na podjeździe, a może w garażu?
Jakie są możliwości ładowania auta elektrycznego przy domu?
W skrócie możliwości są trzy:
wolnostojąca stacja ładująca, np. przed garażem lub pod wiatą
stacja ładująca wewnątrz garażu (tzw. wall-box)
pobieranie prądu z domowego (czy garażowego) gniazdka.
W pierwszym i drugim przypadku ładowanie jest szybsze, bo ładowarka ma odpowiednią moc. Prąd do samochodu elektrycznego można też pobierać ze zwykłego gniazdka za pomocą standardowego kabla, choć tu czas pełnego ładowania wydłuża się do nawet 35 godzin.
Ważne! Przy ujemnych temperaturach ładowanie może się jeszcze wydłużyć. To może być argument za ładowarką w garażu i/lub za ocieplonym garażem w bryle budynku, zamiast zimnego i wolnostojącego.
Więcej: Zobacz projekty domów z garażem jednostanowiskowym
Czy trzeba mieć pozwolenie na ładowarkę samochodów elektrycznych?
Według art. 29a Prawa Budowlanego nie trzeba mieć pozwolenia na budowę stacji ładującej auto elektryczne, ale trzeba zgłosić zamiar postawienia takiego dodatku do domu.
Zgłoszenia dokonuje się w Starostwie Powiatowym lub Urzędzie Miasta.
Potrzebne będą:
mapa sytuacyjna z zaznaczeniem lokalizacji urządzenia,
akt notarialny lub inny dowód posiadania prawa do dysponowania nieruchomością.
Najlepiej zapytać o wymagane dokumenty bezpośrednio w swoim urzędzie, bo szczegóły różnią się zależnie od urzędu. Te kroki dotyczą wolnostojącej ładowarki samochodów elektrycznych.
Na pobór prądu z domowej instalacji czy montaż tzw. wallboxa nie trzeba mieć pozwoleń.
Jaka powierzchnia do ładowania samochodu elektrycznego?
Ładowanie auta z domowego gniazdka czy tzw. wallboxa nie wymaga żadnej dodatkowej powierzchni. Nieco inaczej wygląda sytuacja, jeśli chodzi o stację wolnostojącą (słupek) na podjeździe: sam słupek ma zazwyczaj niewielką podstawę (ok. 0,25–0,5 m²), ale trzeba do tego doliczyć standardowe miejsce parkingowe.
Typowe wymiary miejsca postojowego to około 2,3 × 5,0 m = 11,5 m² (ciasne) do 2,5 × 5,0 m = 12,5 m² (wygodniejsze).
Jeśli planujesz miejsce manewrowe lub chcesz zostawić przestrzeń do otwierania drzwi, policz raczej 12–13 m² na stanowisko.
Zobacz: Projekty domów z garażem 1 i 2 stanowiskowym, domy ... - Z500
Projekty domów z miejscem na ładowanie auta elektrycznego:
projekt garażu z wiatą do ładowania o powierzchni ok. 15 m2.
Projekt nowoczesnego domu z dwustanowiskowym garażem i wiatą zewnętrzną
Ile kosztuje ładowarka samochodu elektrycznego?
Zła wiadomość jest taka, że wolnostojąca ładowarka samochodów elektrycznych na prąd stały to koszt rzędu nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych.
Na szczęście mniejsze ładowarki domowo-garażowe na prąd przemienny kosztują od ok. 3 tys. zł wzwyż. Więcej trzeba zapłacić za modele z przyspieszonym ładowaniem czy takie z dwoma gniazdami — nawet 10 tys. zł.
Ważne! Przebudowa instalacji pod nowy garaż lub ładowarkę stojącą przed domem to może być koszt rzędu nawet kilku tysięcy złotych. Między innymi dlatego warto planować już na etapie budowy domu i od razu przygotować kable, skrzynkę i inne części domowej instalacji z myślą o przyszłym ładowaniu samochodu elektrycznego.
Moc przydomowej ładowarki samochodów elektrycznych
Większość ładowarek samochodów elektrycznych wykorzystywanych do prywatnego użytku ma moc 7,4, 11 lub 22 kW.
Ważne! Zanim wybierzesz określoną ładowarkę, zastanów się, jak pojemną baterię ma samochód, który masz lub planujesz mieć i czy nie będzie ich więcej niż jeden.
Ładowarka samochodu elektrycznego a domowa instalacja
Osobnym pytaniem może być to, jak zaprojektować domową instalację pod potrzeby takich ładowarek. Podstawą jest założenie prądu trójfazowego, tzw. “siły”. Krok po kroku opisywaliśmy ten proces tu:
Co to jest „siła”, ile kosztuje i inne pytania o instalację elektryczną dla budujących
Do obsługi standardowego garażu, w którym ładuje się auto, potrzebny jest 40-60 amperowy obwód elektryczny przeznaczony na sam garaż.
W przypadku garażu w bryle budynku wystarczy zadbać o odpowiednio wydajną domową instalację.
Ubiegając się o przyłącze, warto wybrać najmocniejsze; w praktyce to powinno być minimum 14-22 kW.
Dodatkowe uwagi praktyczne: przy projektowaniu miejsca ładowania uwzględnij minimalny prześwit dla serwisu i dostęp do skrzynki bezpiecznikowej, możliwość poprowadzenia kabla pod ziemią lub w peszlu oraz wygodne miejsce na ewentualne oznakowanie (słupki, linie).
Podsumowanie — stacja ładująca w (lub przy) domu
Domowa infrastruktura do ładowania samochodu elektrycznego nie musi być skomplikowana ani droga, o ile pomyślisz o niej odpowiednio wcześnie – najlepiej już na etapie wyboru projektu domu. Ładowarki typu wallbox i zwykłe ładowanie z gniazdka nie wymagają dodatkowej powierzchni ani pozwoleń, natomiast wolnostojące stacje na podjeździe wymagają zgłoszenia w urzędzie i przygotowania odpowiedniej instalacji.
Na koniec:
Kluczem jest rezerwa mocy przyłączeniowej, dobrze zaprojektowany obwód elektryczny oraz wygodne miejsce parkingowe.
Odpowiedni projekt domu może uwzględniać garaż, wiatę lub stanowisko zewnętrzne przygotowane pod ładowanie – to szczególnie ważne, jeśli planujesz w przyszłości dwa samochody elektryczne lub myślisz o mocniejszej ładowarce 11–22 kW.
W praktyce najlepiej traktować instalację do ładowania jak element standardowego wyposażenia współczesnego domu — tak samo istotny jak ogrzewanie czy instalacja wodna.
Aby mieć dom przygotowany pod tego typu technologie smart, warto zacząć od zamówienia do swojego projektu koncepcji takiej instalacji pod tym linkiem.
Czy muszę mieć garaż, aby zamontować ładowarkę?
Nie. Wallbox można zamontować na zewnętrznej ścianie domu lub pod wiatą. Ważne jest tylko zabezpieczenie urządzenia przed wodą i odpowiednia klasa szczelności.
Czy ładowanie z gniazdka jest bezpieczne?
Tak, pod warunkiem że instalacja jest sprawna i odpowiednio “mocna”.
Czy do ładowarki trzeba oddzielny obwód?
Tak. Wallbox oraz mocniejsze ładowarki wymagają osobnego obwodu o dużej wydajności (najczęściej 40–60 A). Dobrą praktyką jest też osobny wyłącznik różnicowoprądowy.
Czy każda ładowarka 22 kW będzie działać w moim domu?
Nie. Ładowarka 22 kW wymaga przyłącza trójfazowego o odpowiednio dużej mocy. W praktyce większość domów jednorodzinnych ma 12–16 kW mocy przyłączeniowej — czyli niewystarczająco. Dlatego pełne 22 kW w domu to rzadkość.
Czy dwie ładowarki mogą działać jednocześnie?
Tak, ale wymaga to instalacji z tzw. balansem mocy albo oddzielnego obwodu dla każdej ładowarki. W przeciwnym razie może dochodzić do wybijania zabezpieczeń.
Czy mogę ustawić ładowarkę blisko granicy działki?
Tak — zwłaszcza jeśli jest to słupek wolnostojący. Trzeba jednak sprawdzić miejscowy plan lub warunki zabudowy, bo niektóre gminy mają dodatkowe ograniczenia dotyczące infrastruktury elektrycznej.
Czy montaż ładowarki wpływa na wycenę przyłącza elektrycznego?
Tak. Jeśli deklarujesz potrzebę większej mocy (np. 18–22 kW), energetyka może naliczyć dodatkowe opłaty.
Ile trwa zgłoszenie wolnostojącej stacji ładowania?
Najczęściej 21 dni – tyle ma urząd na wniesienie sprzeciwu. Jeśli nie zgłosi żadnych zastrzeżeń, możesz montować urządzenie.
Czy ładowarka podniesie wartość domu?
Dom „przygotowany pod elektromobilność” jest obecnie traktowany jako nowocześniejszy i bardziej “przyszłościowy”, choć oczywiście wszystko zależy od zapotrzebowania wśród potencjalnych kupujących. Budując np. z myślą o sprzedaży można to potraktować jako stosunkowo niedrogi wyróżnik marketingowy.
